Polkadot, yeni nesil bir blockchain protokolüdür, ana ağı Mayıs 2020’de piyasaya sürülmüştür. DOT platformun yerel token’ıdır. Polkadot projesi, eski Ethereum CTO’su Gavin Wood tarafından 2017 yılında oluşturulmuştur. Fikir, geliştiricilere daha fazla avantaj sunabilen, birlikte çalışabilirliği ve ölçeklenebilirliği iyileştiren ve sharding kaynaklı sorunlara çözüm getiren bir Ethereum versiyonu yaratma isteğinden doğmuştur. DOT işlemleri Ağustos 2020’de başladı ve kısa bir süre sonra Polkadot ekosisteminin kendisi de kullanıma açıldı. Proje, merkeziyetsiz bir web’i teşvik eden Web3 Foundation tarafından finanse edilmektedir; buna uygun olarak tüm ağ merkeziyetsiz bir şekilde çalışır. Sistem “trustless”tır, yani işlemlerin gerçekleştirilmesi veya özel bilgilerin saklanması için üçüncü taraflara güvenmeye gerek yoktur.
DOT’un Temel Özellikleri Nelerdir ve Nasıl Çalışır?
Platformun ana odağı, tek bir ağ altında amaç odaklı blockhain’ler arasındaki ve farklı blockchain ağları arasındaki birlikte çalışabilirliktir. Herhangi bir blockchain, Polkadot’un ağına katılabilir ve ağ içindeki diğer blockchain’lerle iletişim kurabilir. Bu iletişim bağlantılarını Bridges sağlar. Ölçeklenebilirlik açısından Polkadot, herhangi bir ağ üzerinde inşa edilmiş herhangi bir blockchain’e bağlanabilir ve aynı anda birden fazla işlemi paralel olarak işleyebilir. Polkadot saniyede 166.666’dan fazla işlem gerçekleştirebilir; Gavin Wood, ek yükseltmelerle bunun teorik olarak 1 milyonun üzerine çıkabileceğini iddia etmektedir. Sıklıkla yavaş ilerleyen zincir yükseltme süreçleri, bir blockchain sistemindeki her modül veya node başarıyla güncellenmediğinde forking’e neden olabilir. Polkadot ise tüm ağını aynı anda, zincirlerinin fork’lar ile bölünme potansiyeli olmadan kolayca yükseltebilir.
Polkadot’u Dikkate Değer Kılan Nedir?
Polkadot Architecture ağı benzersiz kılar. Polkadot’un yapısını oluşturan üç ana bileşen vardır.
İlk olarak Relay Chain, Polkadot içindeki ana iletişim noktasıdır. Parachain’ler Relay Chain’e bağlanır ve mesajlar buradan aktarılır. Konsensüs sürecinin nihai olarak tamamlandığı yer de burasıdır.
İkinci olarak parachain’ler, Relay Chain’e bağlı, her biri benzersiz bir projeye ev sahipliği yapabilen, amaç odaklı bağımsız blockchain’lerdir. Kendi yerel token’larına sahip olabilirler ve ağın geri kalanıyla iletişim kurabilirler. Parathread’ler benzerdir ancak geliştiriciler için daha fazla esneklik sunar. Parachain’ler, Polkadot’un daha küçük ağı olan Kusama üzerinde ve testnet’lerde test edilerek optimize edilir ve Polkadot’un kendi Relay Chain’inde kullanıma hazır hale getirilir.
Son olarak bridges, Polkadot ağının, örneğin Bitcoin ve Ethereum gibi eski blockchain’ler de dahil olmak üzere herhangi bir harici ağa bağlanmasını ve onunla iletişim kurmasını sağlar. Polkadot, GRANDPA ve BABE olarak bilinen benzersiz bir hibrit konsensüs algoritması kullanır. Konsensüs modelindeki roller, Polkadot’un özgünlüğüne daha fazla katkıda bulunur.
Öncelikle, validators Relay Chain üzerinde stake ederek ve işlemleri doğrulayarak “trustless” güvenlik sağlar. Konsensüs, ağdaki tüm node’lar blockchain’in aynı durumunun doğru olduğuna mutabık kaldığında ve yeni bir blok oluşturabildiğinde sağlanır. Collators, parachain’lerden işlem ve kanıtları toplayarak validators’ın bunları doğrulamasını mümkün kılar. Collators ayrıca Cross-Chain Message Passing konusunda da kilit bir rol oynar. Nominators, uygun bir node’a sahip değillerse veya bununla uğraşmak istemiyorlarsa, kendilerini temsil etmeleri ve onlar adına DOT stake etmeleri için validators seçerek zinciri güvence altına alırlar. Son olarak fishermen, validators veya başka herhangi bir taraftan gelebilecek kötü niyetli faaliyetlerin olmadığından emin olmak için ağı izlemekle görevlidir.
DOT token’ın kendisi ağ içinde üç temel amaca hizmet eder: ağ üzerinde yönetişim, staking ve bonding. Çoğu kriptovalütede olduğu gibi, temel finansal işlemler için de kullanılabilir ve kripto para borsalarında alınıp satılabilir.
DOT Ne İçin Kullanılabilir?
Polkadot, geliştiricilerin, diğer ağlarda veya geleneksel programlama dilleriyle yapılmış herhangi bir uygulamayı Relay Chain’e bağlamasını mümkün kılar. Geliştiricilerin Polkadot’un framework’ü olan Substrate’i öğrenmeleri gerekmez ve Polkadot kullanan ekipler kendi blockchain’lerini oluşturup mevcut paylaşılan güvenlikten faydalanabilirler. Geliştiricilere sunduğu olanaklar göz önüne alındığında, özellikle ölçeklenebilirlik, cross-chain mesajlaşma ve esnek teknik mimarisi açısından, potansiyel kullanım alanlarının sayısı şaşırtıcıdır. Gerçekten de ticaret, kamu sektörü ve oyun dahil birçok alana yayılmaktadır.
Polkadot Nereden Satın Alınabilir?
Polkadot, hem merkezi hem de merkeziyetsiz olmak üzere çoğu büyük borsadan satın alınabilir; örneğin Binance, Kraken ve OKEx.
DOT, ana FIAT para birimlerinin büyük çoğunluğuna karşı ve ayrıca market tab.ında listelenen borsalarda birçok kripto para ile işlem yapmak için kullanılabilir.
DOT
